The article provides a comprehensive analysis of the linguocultural and discursive representation of national identity in Kazakhstan’s media discourse. In the context of a multiethnic and multilingual society, mass media play a strategic role in strengthening national unity and shaping a holistic image of the nation. The study is based on a corpus of Kazakh- and Russian-language media texts published between 2020 and 2024. The analysis includes news reports, editorials, official statements, and televised materials that address issues of national values, national identity, and collective memory. The research methodology integrates critical discourse analysis (N. Fairclough, T. van Dijk) and a linguocultural approach. The textual and visual materials reveal key discursive strategies, including unifying lexicon, national symbols, symbolic metaphors, binary oppositions (tradition/modernization), and references to historical and cultural heritage. Particular attention is paid to visual codes representing the state flag, national landscapes, and ethnic diversity. Kazakh-language media texts emphasize tradition and historical continuity, whereas Russian-language texts more frequently highlight civic unity and state ideology. The findings demonstrate the ideological potential of media discourse in shaping national consciousness and social cohesion. The results confirm the effectiveness of linguocultural analysis of media texts and provide a theoretical and practical basis for further research on national identity.

https://doi.org/10.48081/BTOUPh3.2026/440-458

2026

Выпуск 3

This article examines metaphorical modeling in Ted Hughes’ poetic works, with a focus on figurative language and symbolism. The article presents a study of historical, comparative, and typological linguistics. The purpose of the study is to classify the conceptual metaphors of Ted Hughes and build a structure of his poetic world. The function of metaphor as a cognitive mechanism is presented in the study to understand human emotions, philosophical concepts, and natural phenomena deeper. The research involves analyzing the animalistic and natural imagery that structures metaphorical modeling. The study of metaphorical modelling in Ted Hughes' poetic texts focuses on figurative language and symbolism and draws on typological, historical, and comparative linguistics. The purpose of the study is the classification of Ted Hughes`s conceptual metaphors in the symbolic structure of his poetic world. The article explains how metaphors compose a cognitive mechanism and help to understand natural phenomena, human emotions, and philosophical ideas. In Hughes's poetic vision, nature is a prominent source of inspiration for the spiritual, unexamined, and mythic external world and for internal mental processes. A complex interaction between the outer world and internal psychological mechanisms is also explored in the research through animal and landscape depictions, as well as through natural forces. By presenting nature as a strong, conflicting force, Hughes modifies the lines separating people from the natural world, presenting an existential and metaphysical viewpoint that challenges popular romantic representations. The study connects Hughes's poetic approach with his poetic imagination. The research acknowledges that nature serves as a symbolic language that conveys a deeper philosophical life exploration, death, and the unconscious for Hughes, rather than merely providing a backdrop. This article provides a mature interpretation of Hughes' poetic imagination as his views are placed in line with contemporary ecological and psychological viewpoints.

https://doi.org/10.48081/BTOUPh3.2026/459-472

2026

Выпуск 3

В данной статье рассматривается этнокультурная языковая картина мира жителей Северного Казахстана в рамках концептуальной и когнитивной лингвистики. Исследование направлено на выявление того, как ментальные модели, культурные коды и ценностные установки отражаются в языковом сознании и речевой практике полилингвального региона. Проблематика работы связана с необходимостью комплексного анализа взаимодействия языка, мышления и культуры в условиях полиэтничности и трансформацию этнокультурных смыслов. Методологическая база исследования включает совокупность современных методов: психолингвистические методы (анализ речевых реакций), когнитивно‑лингвистический анализ концептов и фреймов, а также элементы лингвистического моделирования, позволяющие описать динамику языковых процессов в условиях межкультурного взаимодействия. Полученные результаты позволяют реконструировать ключевые этнокультурные концепты, характерные для североказахстанского социокультурного пространства, описать механизмы их актуализации в различных типах дискурса и выявить факторы, влияющие на устойчивость культурных смыслов. Установлены особенности когнитивных механизмов номинации, отражающих специфические способы категоризации действительности. Практическая значимость определяется возможностью применения результатов в разработке образовательных программ, направленных на сохранение культурного наследия, а также в совершенствовании межкультурной коммуникации в полиэтничных сообществах.

https://doi.org/10.48081/BTOUPh3.2026/398-408

2026

Выпуск 3

The article discusses the semantic and structural features of colour designations in the toponymy of the Mangistau region. The aim of the study is to identify the peculiarities of usage, semantic functions and the place of colour components found in the geographical names of the region in the toponymic system. Colour designations are one of the most widespread lexical-semantic models in Kazakh toponymy and play an important role in reflecting the characteristics of the natural environment. During the study, toponymic materials from the Mangistau region were collected and systematised. The analysis was conducted using semasiological, onomasiological, comparative-historical, and quantitative-statistical methods. The data obtained showed that the main components denoting colour in the toponymy of the region are the words aқ, қара, сары, қызыл, көк, қоңыр and ала. These components mainly form an attributive model consisting of a defining and a defined component and are found in the names of various geographical objects. The results of the analysis showed that colour components are not limited to indicating the external colour of an object. They also reflect the natural landscape features of a geographical object, its hydrological properties, geological composition and spatial-dimensional characteristics. In addition, some colour designations have acquired a terminological character in the course of historical development and have formed as stable elements of the toponymic system. In the composition of individual toponyms, there are also cases of sacred and historical-ideological significance of colour components. The results of the study allow us to systematise the semantic structure of colour designations in the toponymy of the Mangistau region and determine their role in reflecting the natural environment and historical development of the region. The presented materials can serve as a basis for further research into regional toponymy and a more in-depth study of the functions of colour designations in Kazakh onomastics.

https://doi.org/10.48081/BTOUPh3.2026/473-487

2026

Выпуск 3

Currently, the formation, development, and transformation of a child’s behavior are influenced by several major factors, including national values, family upbringing, individual personality traits, social environments, globalization processes, the constant flow of information through various technologies and social networks, computer games, and more. Neurolinguistics is the branch of science that enables the study and regulation of the external manifestations of a child’s internal state. It also helps identify and address processes that negatively impact development. Since neurolinguistics views words and speech as systemic activities – and studies phenomena such as aphasia in parallel – this field holds significant importance for linguistic science and remains an area that requires further in-depth research. In determining the neurolinguistic characteristics of a child’s personality, it is essential to consider the role of brain mechanisms in the development of the speech system and how they influence speech and language characteristics. The article explores the neurolinguistic characteristics of a child’s personality in both English and Kazakh, using specific text examples. To identify these characteristics, the study employed methods of observing the child’s speech and personality traits in both spoken and literary texts in English and Kazakh. The research involved analyzing the child’s behavior as reflected in speech, selecting relevant textual examples, and examining specific linguistic units. The article examines the specific factors that positively and negatively influence the formation of a child’s personality. It considers the primary ethnic, psychological, genetic, and linguistic processes that stimulate brain function and drive changes. Additionally, it analyzes speech disorders, along with their causes and consequences.

https://doi.org/10.48081/BTOUPh3.2026/665-681

2026

Выпуск 3

В данной статье рассматриваются возможности современного медиатекста как образовательного ресурса в аспекте реализации его лингводидактического потенциала и формирования компетенций обучающихся национальных групп. Актуальность исследования обусловлена возрастающей ролью аутентичных материалов СМИ в образовательном процессе и необходимостью формирования у обучающихся навыков осмысленного восприятия и анализа информации. Современные медиатексты отражают актуальные социально значимые процессы, что позволяет рассматривать их не только как средство формирования языковых навыков, но и как инструмент развития медиаграмотности и социокультурной компетенции обучающихся. Исследование фокусируется на поэтапной работе с медиатекстом, включающей предтекстовый, текстовый, послетекстовый этапы, каждый из которых обеспечивает решение ряда образовательных и лингвистических задач. Показано, что медиатекстовый подход позволяет эффективно интегрировать языковое обучение с обсуждением актуальных социальных проблем. Результаты работы обучающихся фиксируются в таблицах, что способствует формированию навыков структурирования полученной информации и представления эмпирических данных анализа медиатекста. Сделан вывод о том, что целенаправленное, регулярное использование медиатекстов на занятиях по русскому языку со студентами национальных групп способствует развитию языковых, коммуникативных, аналитических компетенций обучающихся.

https://doi.org/10.48081/BTOUPh3.2026/40-53

2026

Выпуск 3

This article presents a comprehensive scientific analysis of the image of the youngest son in Kazakh folk tales. The article’s primary goal is to define the role of the youngest son in the folklore system and identify his artistic and ideological functions. The paper analyzes the position of the youngest son in traditional fairy tale plots, his characteristics in comparison with his older brothers, and his role in the development of the plot. The study used comparative analysis, description, and systematization methods. The key qualities of the youngest son are identified as intelligence, resourcefulness, hard work, patience, courage, simplicity, and fairness. Furthermore, the symbolic significance of this image in folklore and its social implications are revealed. The youngest son in fairy tales is often portrayed as a socially vulnerable yet spiritually strong character, embodying the triumph of goodness and justice. This article analyzes well-known Kazakh fairy tales such as “Er Töstık” and “Kerqūla atty Kendebai (Kendebai on horse Kerkula)”. The study demonstrates that the image of the youngest son reflects the Kazakh people’s principles of life, their moral and ethical values, and their attitude toward social justice. Furthermore, the educational, cultural, and cognitive significance of this image is explored, highlighting its relevance to modern society. In general, fairy tales in literature are diverse in genre: they include simple narratives dating back to prehistoric society, heroic tales, and works about everyday life and adventure.

https://doi.org/10.48081/BTOUPh3.2026/561-571

2026

Выпуск 3

Бұл мақалада қазақ тіліндегі генеративті семантикалық категориялардың когнитивтік-грамматикалық модельдері кешенді түрде талданады. Зерттеудің мақсаты – сөйлем құрылымында қызмет атқаратын негізгі семантикалық рөлдердің (агенс, пациенс, бенефициар, каузатив, локатив, темпорал) ұғымдық репрезентациясын анықтау және олардың прагматикалық-функционалдық ерекшеліктерін сипаттау. Нысан ретінде Қазақ ұлттық корпусы мен әртүрлі жанрдағы жазба мәтіндерден іріктелген 3 000-ға жуық сөйлем алынды. Зерттеу әдістемесі үш кезеңге бөлінді: алғашқы кезеңде когнитивтік-грамматикалық талдау негізінде семантикалық рөлдердің морфо-синтаксистік таңбалану үлгілері жүйеленді; екінші кезеңде генеративті семантика аясында ұғымдық құрылым мен синтаксистік проекция арасындағы сәйкестік схемасы жасалды; үшінші кезеңде отандық (А. Байтұрсынұлы, Ж. Манкеева, О. Жүбаева, Ш. Құрманбайұлы) және шетелдік (N. Chomsky, C. Fillmore, R. Jackendoff) зерттеулер салыстырмалы-концептуалдық негізде сараланды. Нәтижесінде қазақ тіліндегі семантикалық рөлдердің морфо-синтаксистік ерекшеліктері, ұғымдық негіздері және ұлттық таныммен байланысы анықталды. Атап айтқанда, агенс пен каузатив рөлдері көбіне атау және шығыс септіктерімен, ал пациенс пен бенефициар – табыс пен барыс септіктерімен таңбаланады; локатив пен темпорал рөлдер үстеулер, деривациялық аффикстер және пысықтауыштық құрылымдар арқылы беріледі. Ұсынылған құрылымдық-когнитивтік модель семантикалық рөлдерді жүйелеуге, сөйлем құрылымын ұғымдық деңгейде сипаттауға және болашақ автоматтандырылған тіл өңдеу технологияларында қолдануға теориялық негіз бола алады.

https://doi.org/10.48081/BGQF2001

2026

Выпуск 2

Бүгінгі күні елімізде жасанды интеллектіні қолданудың аясы кеңейіп, бұл технологияны пайдаланудың түрлі салада мүмкіндіктері ашылып жатыр. Жасанды интеллектіні зерттеу объектісі ретінде алып, бұл құрылғының тілін зерттеу мәселесі бүгінгі күннің кезек күттірмейтін, өзекті тақырыбына айналып отыр. Тілдің жоғалып кетпей, мәңгілік сақталуына әсер ететін бір фактор – жасанды интеллект. Қазақ тілін жасанды интеллект тіліне айналдырудың ерекшеліктері осы мақалада айқындалады. Бұл мақаладағы зерттеудің мақсаты – тілдің мүмкіндіктерін қарастыра отырып, табиғи тілді жасанды интеллект (ЖИ) тіліне айналдырудағы артықшылықтар мен қиындықтарды анықтау, кемшіліктерін тану, ерекшеліктерді көрсету. Жасанды интеллект тілінің алгоритмін, функцияларын, қолданудың сипаттарын танытатын қазақ тілінде толыққанды еңбек әлі жазылған жоқ. ЖИ тілін зерттеу зор мүмкіндіктерге жол ашпақ, сол себепті де бұл тілдің құрылымын тану, әсерін анықтау түрлі аспектіде зерттеуді қажет етеді. Зерттеу мақаласында отандық және шетелдік ғалымдардың лингвоэкология, жасанды интеллект тілін зерттеу саласындағы ғылыми еңбектеріне шолу жасалды. Мақаланың тәжірибелік бөлігінде қазақ тілін жасанды интеллект тіліне айналдыруға қатысты сауалнама алынды, нәтижелері талданды. Зерттеудің бағдарлау тобы – Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің тіл мамандары, студенттері, докторанттары. Зерттеу сауалнамасының мақсаты – қазақ тіліндегі жасанды интеллект құралдарына сұранысты анықтау, қазақ тілін цифрландыруға кедергі келтіретін факторларды тану, алынған деректерді талдау арқылы нақты қадамдарды жоспарлау

https://doi.org/10.48081/BGQF2026

2026

Выпуск 2

Статья посвящена анализу роли работы с текстом в процессе обучения русскому языку как неродному (РКИ) в условиях медицинского вуза. Рассматриваются текстоцентрические технологии как эффективный метод формирования у студентов-медиков лингвистической и коммуникативной компетенции. Подчеркивается, что работа с профессионально-ориентированными текстами способствует не только расширению словарного запаса за счёт активного усвоения медицинской терминологии, но и развитию аналитического и критического мышления. Анализ и интерпретация подобных текстов формируют у обучающихся навыки понимания, переработки и трансляции профильной информации, что особенно важно на этапе профессиональной подготовки. Практическая значимость исследования заключается в обосновании необходимости систематической работы с аутентичными текстами, отражающими реальные врачебные ситуации. Делается вывод о целесообразности интеграции языкового и профильного компонентов обучения, что способствует не только успешной социализации студентов в профессиональной среде, но и формированию устойчивой учебной мотивации. Особое внимание уделяется работе с профессионально-ориентированными текстами как неотъемлемому элементу речевого развития. Именно через регулярный анализ и интерпретацию аутентичных текстов студенты овладевают языковыми средствами, необходимыми для точного и грамотного выражения мыслей, что лежит в основе формирования устойчивых коммуникативных навыков.

https://doi.org/10.48081/BGQF2007

2026

Выпуск 2